Cung cấp bột dừa English Cung cấp nước cốt dừa Vietnamese

Việt Á - Niềm tin cho mọi công trình

Việt Á - Niềm tin cho mọi công trình

Việt Á - Niềm tin cho mọi công trình

Việt Á - Niềm tin cho mọi công trình


Hỗ trợ trực tuyến

Phòng dự án - Mr Trường

Hotline : 0903200058

yahoo :

Phòng Kỹ thuật - Mr. Khai

Hotline : 0977372825

yahoo :

Phòng kế toán - Mrs. Hương

Hotline : 0945364404

yahoo :

Bảo Hành 24/24

Hotline : 0466 823 238

yahoo :

Thống kê web

Đang Online : 7

Truy cập hôm nay : 12

Truy cập hôm qua : 32

Tổng số truy cập : 22629

Truy cập trung bình : 26

Ngành cơ khí đang thiếu những “bệ đỡ”

KTĐT - Dù đã có sản phẩm xuất khẩu (XK) đạt trình độ trung bình tiên tiến trong khu vực, song ngành cơ khí (CK) Việt Nam qua hơn một thập kỷ theo đuổi Chiến lược phát triển mới đáp ứng được 30% nhu cầu trong nước.

Điều đáng nói, giá trị nhập khẩu (NK) thiết bị ngày càng tăng, nhưng bóng dáng nhà thầu "nội" trong các dự án lớn ngay trên "sân nhà" vẫn rất mờ nhạt. Điều này, theo Chủ tịch Hiệp hội DN CK Việt Nam (VAMI) Nguyễn Văn Thụ, một phần do năng lực của DN trong nước còn hạn chế, song nguyên nhân quan trọng là DN chưa thực sự có được "bệ đỡ" để vươn lên và trưởng thành…

 Chưa đạt như kỳ vọng

Kể từ khi có Quyết định 186/2002/QĐ-TTg ngày 26/12/2002 phê duyệt Chiến lược phát triển ngành CK Việt Nam đến năm 2010, tầm nhìn 2020 (QĐ 186), DN trong nước và đầu tư nước ngoài (FDI) mới thực sự có định hướng đầu tư phát triển ngành CK và bước đầu thu được những kết quả đáng khích lệ. Qua 12 năm thực hiện, Việt Nam đã hình thành được nền công nghiệp (CN) chế tạo thiết bị kết cấu thép phi tiêu chuẩn, từ đóng tàu, thiết bị cơ khí thủy công đến các thiết bị đồng bộ, lắp ráp xe tải, xe khách… Từ năm 2006, ngành CK đã có sản phẩm XK và đến năm 2013 đạt kim ngạch khoảng 13 tỷ USD, tuy nhiên, sản phẩm XK chủ yếu lại là của các DN FDI.
Việc thực hiện thiếu nhất quán các cơ chế hỗ trợ khiến ngành cơ khí chưa phát triển như kỳ vọng. Ảnh: Thanh Hải
Việc thực hiện thiếu nhất quán các cơ chế hỗ trợ khiến ngành cơ khí chưa phát triển như kỳ vọng. Ảnh: Thanh Hải
Dù đã đạt được kết quả đáng ghi nhận, nhưng so với mục tiêu cũng như yêu cầu phát triển kinh tế đặt ra, ngành CK vẫn còn một khoảng cách rất xa?

- Phải thừa nhận là đến nay vẫn chưa hoàn thành được mục tiêu theo Chiến lược là phấn đấu đến năm 2010, sản phẩm CK đáp ứng 40 - 45% nhu cầu trong nước và 30% XK. Ngành chưa đầu tư được vào các cơ sở CN để chế tạo ra các thiết bị nặng. Trước khi có QĐ 186, ta đã đầu tư vào nhà máy (NM) CK Cẩm Phả, CK Hà Nội sản xuất ra các thiết bị máy cả, nhưng suốt thời gian qua, ta không có đủ vốn để đầu tư vào một trung tâm sản xuất thiết bị CN nặng nào, nên trình độ của DN không được cập nhật nâng cao.

Chỉ dựa vào năng lực của mình, các tổng công ty không dám mạnh dạn đầu tư vào CN CK, vì đòi hỏi vốn rất lớn, thời gian quay vòng chậm. Hơn nữa, nếu đầu ra không bảo đảm, không DN Nhà nước nào dám bỏ ra 2.000 - 3.000 tỷ đồng (tức khoảng 100 triệu USD) để đầu tư hiệu quả vào một NM CK. DN tư nhân thì năng lực yếu, chưa đủ sức đầu tư những NM kiểu như thế. Chính cái "lệch" đó tạo nên sự hụt hẫng trong việc có thể đảm bảo sản xuất cung ứng những phần thiết bị quan trọng cho những dự án đầu tư gần đây. Điều đó thật đáng tiếc, vì từ nay đến năm 2025, Việt Nam có kế hoạch đầu tư tới 300 tỷ USD cho các dự án thủy, nhiệt điện, vật liệu xây dựng, hóa dầu, khai khoáng…

Thiếu nhất quán

Theo ông, điều gì khiến ngành CK chưa đạt được mục tiêu như trong Chiến lược phát triển đã thông qua?

- Dù QĐ 186 đã xác định 8 nhóm sản phẩm trọng điểm, nhưng các tiêu chí cụ thể để thực hiện QĐ này không nhất quán. Trước đây nói DN được vay vốn lãi suất 3% trong 12 năm, ân hạn 2 năm để đầu tư sản 
xuất CK, nhưng thực tế lãi suất sau đó cứ tăng dần, gần đây lên tới hơn 11%. Điều này làm nhiều DN CK không dám đầu tư.

Bên cạnh đó, trước năm 2005, khi QĐ 186 trong giai đoạn đầu, chưa có Luật Đấu thầu, Chính phủ còn cho DN CK trong nước được chỉ định thầu EPC, làm CK thủy công, hóa chất…, Nhà nước có đơn đặt hàng cho DN gắn vào những dự án cụ thể. Từ chỗ chưa hề dám làm EPC, nhiều tổng công ty dần dần có thể làm tổng thầu EPC, giúp nâng cao trình độ. Song từ khi thực hiện Luật Đấu thầu mới, lại là đấu thầu giá rẻ, đa số dự án lần lượt lọt vào tay nhà thầu "ngoại".

Trong 10 năm qua, Việt Nam có 20 dự án nhiệt điện thì tới 17 dự án rơi vào tay nhà thầu "ngoại" khiến tỷ lệ nội địa hóa của các NM nhiệt điện chỉ đạt 7%. Tình trạng tương tự cũng xảy ra với lĩnh vực xi măng, bô-xít... Theo ông lý giải đâu là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này?

- Hạn chế nhất của ngành CK Việt Nam là chưa có tập đoàn đủ mạnh về năng lực tài chính, chưa có nhiều kinh nghiệm làm EPC. Nên khi tổ chức đấu thầu quốc tế, ngay từ hồ sơ mời thầu đã không được chọn. Nhưng tôi khẳng định, nếu Nhà nước chỉ định giao cho DN trong nước làm tổng thầu, chắc chắn thành công. Chứ quy định muốn làm NM nhiệt điện DN thì phải có kinh nghiệm làm 3 NM tương tự, vậy thử hỏi nếu DN Việt chưa làm cái nào thì đến bao giờ mới được làm EPC?

Hầu hết dự án tổng thầu CK rơi vào tay nhà thầu nước ngoài xuất phát từ việc chúng ta không có vốn đầu tư, lại giao cho các tổng thầu tự thu xếp vốn. Những tổng thầu nước ngoài sau khi trúng thầu thường lập tức đưa mọi vật liệu phụ trợ đến nhân công sang thực hiện công trình bên đất nước mình. Điều này cũng nói lên rằng, chính sách không nhất quán, không nghiêm. Dù đã có nhiều quy định khống chế lao động phổ thông nước ngoài vào Việt Nam, nhưng nhiều địa phương không có chế tài bắt buộc tổng thầu phải phân chia việc cho DN trong nước.

Không được tin tưởng giao việc, liệu có phải vì trình độ DN "nội" còn hạn chế?

- Trên thực tế, trình độ và năng lực của DN CK trong nước đã được cải thiện đáng kể. Từ một số QĐ đúng đắn của Chính phủ giao EPC cho nhà thầu trong nước, một số DN trong nước đã làm được EPC một số dự án NM nhiệt điện, thậm chí, Lilama đã làm tới dự án thứ 6. Chúng ta cũng đã giao DN trong nước thiết kế chế tạo thiết bị thủy công của gần 20 NM thủy điện, và thực tế sau gần 3 năm, lực lượng CK trong nước vừa thiết kế vừa chế tạo thành công, thậm chí chất lượng tốt hơn nước ngoài, đảm bảo tiến độ như Công trình thủy điện Sơn La. DN trong nước đã làm được những cần cẩu 1.000 tấn đặt trong thang máy mà trước đây phải NK và nhiều hạng mục cơ khí thủy công khác, với tiến độ vượt 2 năm… VAMI cũng kiến nghị cho DN trong nước thiết kế và chế tạo giàn khoan tự nâng, Chính phủ đồng ý giao Tập đoàn Dầu khí (PVN) làm chủ đầu tư và tổng thầu, và Dự án giàn khoan 90m nước tự nâng được hoàn thành chỉ trong 28 tháng, đảm bảo chất lượng.

Rõ ràng, DN CK trong nước không phải là không có năng lực và về cơ chế, Nhà nước cũng đã có các quy định sử dụng hàng nội địa, phải bóc tách các dự án EPC thành các gói nhỏ cho nhà thầu trong nước thực hiện, song thực tế lại không thực hiện nghiêm quy định này. Để tiện cho mình, nhiều chủ đầu tư đã giao luôn cho tổng thầu và quên hẳn trách nhiệm tạo công ăn việc làm cho DN CK trong nước. Giá như có được sự chỉ đạo sát sao, DN CK trong nước có nhiều cơ hội hơn thì 10 năm qua, trình độ phát triển của ngành sẽ khác.

Không thể thiếu “bàn tay” Nhà nước

Thực tế đã chứng minh nếu được tạo cơ chế, ngành CK Việt Nam có thể "cất cánh". Vậy, VAMI đã kiến nghị gì về vấn đề này?

- Tháng 3/2011, chúng tôi đã đề xuất với các công trình nhiệt điện, Nhà nước phải bóc tách NM nhiệt điện 600MW thành 11 gói thầu riêng, VAMI tập hợp 8 tổng công ty trong nước để cùng thực hiện thiết kế chế tạo phần hệ thống vận tải than, đường ống tuần hoàn, toàn bộ phần kết cấu thép… Đến tháng 12/2012, Thủ tướng ký quyết định đồng ý, song đã gần một năm rưỡi mà mọi việc vẫn dậm chân tại chỗ. Các chủ đầu tư thì đưa ra nhiều lý do. Tôi cho rằng, trong bối cảnh Việt Nam phải làm hơn 50 NM nhiệt điện từ nay đến năm 2030, nếu Chính phủ giao DN trong nước làm 3 dự án thí điểm là Quỳnh Lập, Quảng Trạch, Sông Hậu thành công, sẽ tạo đà để DN CK có thể tham gia các NM khác. Đó là việc cần thiết, nhưng quan trọng là phải chỉ đạo quyết liệt, chẳng cớ gì mà ta cứ lúng túng.

Những kiến nghị của Hiệp hội phải chăng là kêu gọi Nhà nước tiếp tục bảo hộ cho DN CK nội địa?

- Khi đã hội nhập, không nên đòi hỏi cái gì cũng được bảo hộ. Nhưng như chỉ đạo về mua sắm công, đó là quyền để có thể chỉ định thầu, tại sao ta không làm? Không phải quốc gia nào cũng có thể làm ngay được EPC. Nhật, Đức, Mỹ… đều xuất phát từ chưa làm được rồi mới trở thành quốc gia có năng lực làm. Nhưng họ phát triển theo cơ chế thị trường rồi, lại có ngành CN CK trước ta 200 - 300 năm. Đương nhiên đi sau mà muốn đấu trên một "võ đài" với những đối thủ nặng ký thì rất khó. Với lực lượng nhà thầu trong nước còn thua kém về mọi mặt, nếu đặt lên "bàn cân" mà thiếu bàn tay của "bà đỡ" là Nhà nước, thì tôi khẳng định không phải chỉ hiện tại mà nếu tình trạng này kéo dài, mãi mãi ta sẽ không có DN lớn làm tổng thầu.

Ngoài ra, không một quốc gia nào là không có cơ chế bảo hộ. Tại sao Mỹ chỉ vì mấy con tôm, cá tra mà vẫn quyết tâm bảo hộ DN thủy sản trong nước? Tại sao Ấn Độ cương quyết rằng cùng với tham gia đấu thầu, DN phải đầu tư vào nước họ để chuyển giao công nghệ? Hay như tại sao Thái Lan không sử dụng hàng CK Trung Quốc?… Chúng tôi không đòi bảo hộ, nhưng bằng hàng rào phi thuế quan, cần tạo cơ hội để ngành CK còn hết sức non nớt đứng lên, để sau này tự lập và sống được trong thế giới phẳng. Nếu Nhà nước chỉ tập trung phát triển kinh tế thị trường, chỉ XK nông nghiệp, còn máy móc vẫn đi mua thì bàn làm gì về CNH - HĐH nữa.

Xin cảm ơn ông!
​Linh Nguyễn thực hiện

Các tin khác

 » Lịch Nghỉ Mát Hè 2017-Việt Á

 » Cải cách mạnh mẽ chính sách thuế Hỗ trợ doanh nghiệp vượt khó

 » Doanh nghiệp cơ khí vẫn “thua” trên sân nhà

 » Đúc kim loại bằng công nghệ “in 3D”

 » Tiếp cận công nghệ quốc tế trong thi công hầm khu vực đô thị

CÔNG TY CỔ PHẦN THIẾT BỊ VIỆT Á

Địa chỉ: 124 - QL21B, Phú Lãm, Hà Đông, Hà Nội

Phone: 02466 823 238 - 02466803326 - 0977372825 - 0903200058

fax: 02433 531 482

Email: cokhivieta@gmail.com

Connect with us:

Designed by THUAN THIEN SOLUTIONS

Clicked:57
Clicked:86